بایگانی

بایگانی 2014

پیام تسلیت

۵ آبان ۱۳۹۳ بدون دیدگاه

 
خانم طاهره متولی

درگذشت غم‌انگیز مادر بزرگوارتان را تسلیت عرض می‌کنیم و برای شما و خانواده‌ی محترمتان آرزوی صبر و بردباری داریم.

ما را نیز در غم خود شریک بدانید.

همکاران موسسه میراث فردا

 

بزرگداشت «پدر کاریز ایران»

۶ مهر ۱۳۹۳ بدون دیدگاه

نشست تخصصی بررسی احوال و آثار دکتر جواد صفی‌نژاد با عنوان «جستجو در آب و خاک» به کوشش «انجمن ایرانی تاریخ» در اندیشگاه فرهنگی سازمان اسناد و کتابخانه‌ی ملی جمهوری اسلامی ایران برگزار می‌شود.

safi nezhad
عمادالدین شیخ‌الحکمایی، جلال‌الدین رفیع‌فر، دکتر غلامرضا امیرخانی، رضا یکرنگیان و عطا طاهری، از سخنرانان این نشست هستند. همچنین در این مراسم، مستند «زنده‌ام به جستجو» به کارگردانی منوچهر مشیری پخش خواهد شد.
استاد جواد صفی‌نژاد، در شهریور ماه ۱۳۰۸ در شهر ری متولد شد. پس از اخذ لیسانس تاریخ و جغرافیا از دانشسرای عالی به عنوان استاد به استخدام دانشکده‌ی ادبیات و علوم انسانی دانشگاه تهران درآمد. چند سالی در موسسه‌ی مطالعات و تحقیقات اجتماعی این دانشگاه به کار پژوهشی پرداخت و نهایتا در سال ۱۳۴۰ کارشناسی ارشد علوم اجتماعی را از همین دانشگاه گرفت. موضوع پایان‌نامه‌ی او، اماکن مقدسه شهر ری است. وی می‌گوید: «برخی مرا مردم‌شناس می‌دانند و بعضی جغرافیدان. من توامان این دو هستم. یعنی با دید جغرافیایی به مردم‌شناسی می‌پردازم. در این صورت شاید من جغرافیدان مردم‌شناس باشم.»
در سال‌ ۱۳۴۵ ، صفی‌نژ‌اد به‌ ‌اتفاق‌ دو تن‌ ‌از ‌همکار‌انش‌ به‌ سرپرستی‌ دکتر نادر ‌افشار نادر‌ی‌ بخش‌ مطالعات‌ و تحقیقات‌ ‌عشایر‌ی‌ ر‌ا به طور مستقل، پایه‌گذ‌ار‌ی‌ کردند. با ‌آ‌غاز ‌این‌ کار، بخش‌ مطالعه‌ مید‌انی‌ گروه‌ به‌ قلمروی ترکمن‌‌ها و سپس‌ مناطق‌ ‌عشایرنشین‌ شا‌هسون‌ گسترش‌ یافت‌. ‌از سال‌ ۱۳۴۶ پژو‌هش‌‌ها‌ی‌ ‌عشایر‌ی‌ استاد صفی‌نژ‌اد در قلمروی کهگیلویه‌ و به‌ خصوص‌ بویر‌احمد ‌آ‌غاز گردید. ‌

جو‌اد صفی نژاد درباره علاقه خود به تحقیق درباره ایران می گوید: « همه آثار من، تحقیقی است و در حوزه وطن عزیز ما ایران است. من جز راجع به مناطق روستایی و عشایری، وارد حوزه های دیگر نشدم. در کتابخانه شخصی من، ۹۰ درصد از آثار متعلق به پژوهش های ملی است. اگر بشنوم در دره گز کتابی راجع به دره گز چاپ شده، می روم آن را تهیه می کنم. بسیار علاقه مندم که کتابهای مربوط به مناطق مختلف کشور را داشته باشم»

پدر کاریز ایران، کتاب‌ها و مقاله‌های بسیاری را به رشته تحریر درآورده است. «مونوگرافی روستای طالب آباد»، «بنه؛ نظام‌های سنتی زراعی در ایران»، «نظام‌های آبیاری سنتی در ایران»، «عشایر مرکزی ایران»،«لرهای ایران؛ لر بزرگ و لر کوچک»، «واحدهای اندازه گیری در روستاهای ایران»، «سد زیرزمینی قنات وزوان میمه اصفهان»،«مبانی جغرافیای انسانی» و «نان سنگک؛ مطالعه مردم شناختی» برخی از تالیفات او را تشکیل می‌دهند.
مراسم بزرگداشت استاد جواد صفی‌نژاد، روز سه‌شنبه ۸ مهرماه از ساعت ۱۵ و ۳۰ دقیقه، تا ۱۸ در سالن همایش‌های کتابخانه ملی برگزار می‌شود.

جشن انگور در آذربایجان

۳۰ شهریور ۱۳۹۳ بدون دیدگاه

برگزاری جشن در هنگام برداشت محصولات در همه جای جهان رواج دارد و مردم ایران نیز علاوه برجشن‌های ملی و تقویمی، مراسم شادمانی و پایکوبی را در زمان برداشت محصولات خود بر پا می‌کرده‌اند.

jashn e angoor
«جشن انگور» نیز یکی از این آیین‌های مردمی است که از روزگاران گذشته در مناطق مختلفی از کشور که محصول انگور در آن‌ها کشت می‌شود، برگزار می‌شد. این مراسم نمادین، در منطقه‌ی آذربایجان خصوصا ارومیه، اجرا می‌شود که در واقع نوعی مراسم شکرگزاری است و قدمتی سه هزار ساله دارد.
این آیین در زمان‌های گذشته و پیش از ظهور اسلام با نام «شانی‌دِر» در میان مردم منطقه مرسوم بوده است. «شانی»، نام گونه‌ی بسیار مرغوبی از انگور است که در منطقه‌ی غرب و به ویژه استان آذربایجان غربی کشت می‌شود. واژه «دِر» نیز به معنای چیدن است. جشن «شانی‌دِر» در این منطقه به شکرانه‌ی برداشت محصول انگور و تهیه‌ی آب و شیره انگور برگزار می‌شده است.

پس از ظهور اسلام این جشن تا مدت‌ها در اختیار مسیحیان و ارامنه منطقه بوده است. ادامه ی نوشته

Categories: فرهنگ ایران

گزارشی از همایش بین‌المللی ایران‌شناسان در شهر مونترال

۲۴ شهریور ۱۳۹۳ بدون دیدگاه

سرای ایرانشناسی با همکاری پژوهشکده و کتابخانه‌ی مطالعات ایرانشناسی ومرکز بازشناسی اسلام و ایران در نظر دارد، سلسله نشست‌هایی با عنوان «گزارشی از همایش‌های بین‌المللی ایران‌شناسی» برگزار کند.

iranshenasi
به گفته‌ی دکتر محسن جعفری مذهب که دبیری این نشست‌ها را بر عهده دارد، هدف اصلی از این میزگردها اطلاع‌رسانی از همایش‌هایی است که با هدف ایران‌شناسی در سایر کشورها برگزار می‌شود و متأسفانه نتایج آن در ایران، به خوبی منعکس نمی‌شود.

کنفرانس مطالعات ایران‌شناسی هر دو سال یکبار از سوی انجمن بین‌المللی مطالعات ایران‌شناسی در یکی از شهرهای بزرگ کشورهای مختلف با شرکت ده‌ها تن از استادان ایرانی و غیر ایرانی دانشگاه‌های جهان، پژوهشگران موسسات تحقیقاتی و یا محققان مستقل که در زمینه رشته‌های گوناگون ایران‌شناسی مطالعه و تدریس و تحقیق می‌کنند برگزار می‌شود.
همایش دوسالانه‌ی بنیاد بین‌المللی ایران‌شناسی، امسال در شهر مونترال کانادا، جایی که ده‌ها هزار ایرانی در آن ساکن هستند و دو دپارتمان ایران‌شناسی در دانشگاه‌های آن(مک گیل و کنکوردیا) در زمینه‌ی مطالعات ایران فعالند، در روزهای ۶ تا ۹ آگوست ۲۰۱۴/ ۱۵ تا ۱۷ مرداد ۱۳۹۳ برگزار شد و فرصتی را برای گردهم آمدن فعالان این حوزه از جای جای جهان فراهم کرد.

فردا، سه شنبه ۲۵ شهریور ۱۳۹۳ از ساعت ۱۷ تا ۱۹، دکتر داریوش بوربور – مدیر پژوهشکده و کتابخانه‌ی مطالعات ایران‌شناسی- در مرکز بازشناسی اسلام و ایران، به ارائه‌ی گزارشی از این همایش بین‌المللی خواهد پرداخت.
مرکز بازشناسی اسلام و ایران واقع در بلوار کشاورز، خ. فلسطین جنوبی، شماره ۴۰۵، واحد ۲۲ می‌باشد.

منبع خبر: کتابخانه، موزه و مرکز اسناد مجلس شورای اسلامی
مرکز پژوهشی میراث مکتوب

نشست تجلیل از مردم‌شناسان ایران به مناسبت روز مردم‌شناسی در ایران

۱۵ شهریور ۱۳۹۳ بدون دیدگاه

نشست تجلیل از مردم‌شناسان ایران، همزمان با روز مردم‌شناسی و بزرگداشت ابوریحان بیرونی، با حضور سید محمد بهشتی، رئیس پژوهشگاه میراث فرهنگی، علی بلوکباشی، رئیس بخش مردم‌شناسی دایره‌المعارف بزرگ اسلامی، محمد میرشکرایی، مردم‌شناس پیشکسوت، محمدحسین باجلان‌فرخی، انسان‌شناس و اسطوره‌شناس شهیر ایرانی، امیلیا نرسسیانس، استادیار گروه انسان‌شناسی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران، مهرداد عربستانی، پژوهشگر انسان‌شناسی دین و عباس تحویلدار، عکاس و مستندساز و جمعی از پژوهشگران انسان‌شناس چهارشنبه ۱۲ شهریورماه در پژوهشگاه میراث فرهنگی و گردشگری برگزار شد.

دکتر علی بلوکباشی در این نشست به بیان اهمیت فعالیت‌های ابوریحان بیرونی در مردم‌شناسی پرداخت و اظهار کرد: امروزه ویژگی‌هایی را برای یک محقق مردم‌شناس برشمرده‌اند. ویژگی‌هایی چون آشنایی با زبان مردم جامعه مورد تحقیق، تعصب نورزیدن به قوم و فرهنگ قومی و دینی و بی‌طرفی در نقد آرا و عقاید و تحلیل بخردانه از تلقی‌ها و برداشت‌های مردم‌شناسی. بر همین اساس پژوهشگران می‌کوشند پیش از تحقیق جامعه¬ مورد مطالعه، ابتدا زبان آن مردم را بیاموزند و بعد از تعصب‌ورزی فرهنگی و اعتقادی در تحقیق بپرهیزند و سرانجام تا می‌توانند فاصله بیگانگی بین خود و دیگران را کم کنند و به مردم و فرهنگ و اندیشه آنان هرچه بیشتر نزدیک شوند تا در فضای خودمانی و صمیمی بتوانند به مفاهیم فرهنگی رفتار و اندیشه آنان در زندگی دست یابند. ادامه ی نوشته

نشست‌های «روایت شهری»

۸ شهریور ۱۳۹۳ بدون دیدگاه

سلسله نشست های پژوهشی «روایت شهری» در خانه هنرمندان ایران برگزار می‌شود.

revayat e shahri
مجموعه نشست های «روایت شهری» یکشنبه‌ها ۹ و ۱۶ و ۲۳ شهریور ماه سال جاری در خانه هنرمندان ایران برگزار می‌شود.
با گسترش مطالعات بین‌رشته‌ای و بین‌فرهنگی در سال‌های اخیر، فضاهای شهری و انسانی به منزله‌ی بستر وقوع رفتارهای مدنی و مدرن شهروندان مورد توجه محققان بسیاری قرارگرفته است. ادبیات تطبیقی نیز به عنوان رشته‌ای با قابلیت برقراری ارتباط میان گفتمان‌های موجود یک جامعه، امکان و مجال مقایسه در بافتار روابط بین‌متنی با رشته‌های دیگری همچون فلسفه، معماری، جامعه‌شناسی، علوم سیاسی و… را داده و درصدد یافتن منطق گفت‌وگو، میان گفتمان‌های رایج در آن‌هاست. ادامه ی نوشته

نمایشگاه عکس «خانواده»

۷ شهریور ۱۳۹۳ بدون دیدگاه

در نگارخانه‌ی آسمان فرهنگستان هنر، مجموعه‌ای از عکس‌های بین‌المللی با موضوع خانواده به نمایش گذاشته شده است.

khaevade
نمایشگاه عکس«خانواده»، شامل ۱۳۰ اثر ۵۰ در۷۰ است که بیش از ۳۰ عکاس بین المللی، با نگاهی مدرن، خانواده و پیوندهای عاطفی آن را عکاسی کرده‌اند.

خانواده در شادی‌ها و ناراحتی‌ها، بهترین انتخاب برای هر فرد است و این امر را امروزه، اندیشمندان حوزه‌های اجتماعی و فکری، پذیرفته‌اند. این نمایشگاه در صدد است حضور افراد خانواده را در مراسم و آیین‌های مختلف، و از نگاه عکاسان بین‌المللی به نمایش بگذارد.
آثار به نمایش درآمده، شامل تصاویر عکاسان‌ کشورهای مختلف جهان از ایران، آفریقای جنوبی، آمریکا، ازبکستان، ایتالیا، ترکیه، هند، بنگلادش، لیبی، پاکستان، قطر و…است.
نمایشگاه عکس«خانواده» از عصر سه شنبه ۳۱ تیرماه آغاز به کار کرده و به دلیل استقبال عمومی و همچنین ایجاد فرصت و امکان بازدید تمامی‌ علاقمندان هنر عکاسی از این نمایشگاه، زمان برپایی نمایشگاه عکس «خانواده» تا ۱۵ شهریور ماه تمدید شد.
علاقه‌مندان می‌توانند جهت بازدید‌ از نمایشگاه هر روز به گالری مجموعه آسمان به نشانی، خیابان شهید فلاحی (زعفرانیه)، بالاتر از خیابان شیرکوه، پلاک ۴۷ مراجعه نمایند.

بزرگداشت گئو ویدن گرن در شهر کتاب

۲ شهریور ۱۳۹۳ بدون دیدگاه

کتاب «پژوهشی در خرقه‌ی درویشان و دلق صوفیان» نوشته‌ی «گئو ویدن گرن»، و به قلم بهار مختاریان به فارسی ترجمه و به همت نشر آگه منتشر شده است.

14-8-19-72441untitled-1

دکتر گئو ویدن گرن، شرق‌‌‌شناس، ایران‌شناس و دین‌پژوه سوئدی در سال ۱۹۰۷ در استکلهم به دنیا آمد.
او پس از تحصیل الهیات، تاریخ ادیان و زبان و ادبیات لاتین و زبان‌ها و ادیان ایرانی و سامی، فعالیت علمی خویش را پس از اخذ دکترا از ۱۹۳۶ در دانشگاه اوپسالا سوئد آغاز کرد.

حوزه‌ی‌ مطالعاتی ویدن گرن، پدیدارشناسی دین بود و درباره‌ی‌ ادیان و مذاهب ایرانی از جمله اسلام پژوهش‌هایی انجام داد. ادامه ی نوشته

گردشگری فرهنگی

۲۶ مرداد ۱۳۹۳ بدون دیدگاه

نقش هنرهای نمایشی در جذب گردشگران فرهنگی

ثریا لشگری

gardeshgari
چکیده:
وجود جاذبه‌های فراوان، فرهنگی و تاریخی در ایران که از دیرباز مورد توجه سیاحان و جهانگردان بوده است، منابع بالقوه‌ای است که میتواند در رهایی ایران از اقتصاد تک‌محصولی و پیشبرد کشور به سمت توسعه، نقش موثری ایفا نماید. گردشگری فرهنگی، حرکت انسان و جدا شدن از مکان معمولی سکونت یا هدف دیدار از جاذبه‌های فرهنگی است. موضوع آیین‌ها وهنرهای نمایشی در ایران، از تنوع و اصالت قابل توجهی برخوردارند. این مقاله در صدد است نشان دهد، تعزیه به عنوان یک نمایش آیینی می‌تواند به سهم خود، ارزش فرهنگی و هنری کشورمان را برای گردشگران، روشن سازد.

یافته‌های این پژوهش، حاصل روش‌­های اسنادی و مصاحبه است. ادامه ی نوشته

Categories: فرهنگ ایران

تاریخ انسان‌شناسی؛ از آغاز تا کنون

۱۸ مرداد ۱۳۹۳ بدون دیدگاه

«تاریخ انسان‌شناسی(از آغاز تاامروز)» نوشته توماس هیلند اریکسن است که علی بلوکباشی آن را به فارسی ترجمه کرده است. عباس محمدی اصل، (مدرس و مولف کتاب)، در نوشتاری به بررسی این کتاب پرداخته و دامنه انسان‌شناسی را از توماس هابز تا ژان ژراک روسو و آمیخته‌ای از عقلانیت و رومانتیسیسم دانسته است.

تاریخ انسان شناسی

این کتاب به پیگیری سیر تحول اندیشه‌های انسان شناختی در تاریخ و جغرافیای علم و تمدن می‌پردازد. این گشت‌و‌گذار با نگاهی به آرای یونان باستان نظیر هرودوت، سقراط، افلاطون و ارسطو و درگیری کلی‌گرایی آنان با نسبی‌گرایی و نیز چگونگی برقراری ارتباط با دیگران آغاز می‌شود‌. سپس با نگاهی گذرا به دیدگاه ابن‌خلدون و سفرنامه مارکوپلو در این زمینه با تامل در ضرورت‌های عصر اکتشافات بزرگ و کشورگشایی‌های استعماری اوایل عصر مدرن برای شناخت سرزمین‌ها و فرهنگ‌های جدید نظیر قوم‌مداری تداوم می‌یابد‌. این کتاب سپس نشان می‌دهد، امتداد شناخت فلسفی عصر روشنگری از انسان در ابعاد عقلی و رومانتیک و تجربی تا بروز انقلاب صنعتی در انگلستان‌، زمینه‌ساز پیدایی انسان‌شناسان پیشتاز شد.

تضاد طبقاتی و انسان‌شناسی
مورگان به عنوان مبدع تطورگرایی زیستی – اجتماعی‌، عناصری از فرهنگ بومیان نظیر خویشاوندی را با همدلی در مشاهدات مشارکتی مطالعه کرد و مراحل تطور اجتماعی را شامل وحشیگری (‌دوره شکار و گردآوری خوراک‌) و بربریت (‌‌کشاورزی‌) و تمدن (‌صورت‌بندی دولت و شهری‌شدن) انگاشت. ارائه مراحل پنجگانه تطور تاریخی جوامع بر حسب تضادهای طبقاتی از سوی مارکس با تلاش باستیان در نقد تطورگرائی از حیث سهیم‌بودن همه آدمیان در برخی الگوهای ابتدایی اندیشه قرین شد. ادامه ی نوشته